Bosna Hersek’in görevden ayrılmaya hazırlanan Dışişleri Bakanı Elmedin Konakoviç, 4 Ekim’de düzenlenen seçimlerde halkın desteğini kazanan siyasi partilere bir an önce hükümeti kurmaları çağrısında bulundu. Konakoviç, Milorad Dodik’in yeniden ayrılıkçılık tehdidinde bulunduğunu belirterek ülkenin kaybedecek zamanı olmadığını söyledi.
Konakoviç’in liderliğini yaptığı Halk ve Adalet Partisi (NiP), son dört yılda Sosyal Demokrat Parti (SDP) ve Bizim Parti (NS) ile birlikte Boşnak ve sivil siyasi partilerden oluşan “Troyka” ittifakının parçası olarak iktidarda yer aldı. Bu ittifak, Bosna Hersek Hırvat Demokrat Birliği (HDZ BiH) ve Milorad Dodik’in Bağımsız Sosyal Demokratlar İttifakı (SNSD) ile koalisyon hükümetini oluşturmuştu.
Ancak ekim ayında düzenlenen seçimlerde Boşnak seçmenler, Demokratik Eylem Partisine (SDA) daha fazla destek verdi. SDA, yeni dönemde HDZ ve SNSD ile koalisyon kurması en olası ortak olarak öne çıkarken, söz konusu üç parti henüz resmi koalisyon görüşmelerine başlamadı.
Saraybosna’da gazetecilere açıklamalarda bulunan Konakoviç, muhalefete geçecek partilerin yeni hükümetin kurulmasını engellemeyeceğini belirterek seçimlerin kazananlarından süreci hızlandırmalarını beklediklerini söyledi.
“Dodik’in çılgınlığına karşı dikkatli olunmalı”
Konakoviç, bölgedeki ve dünyadaki jeopolitik gelişmelerin ciddiyetine dikkat çekerek şu ifadeleri kullandı:
“Seçimlerin kazananlarına, bölgede ve dünyada yaşanan jeopolitik durumun ne kadar ciddi olduğunu anlamaları çağrısında bulunuyorum.”
Milorad Dodik’in yeni koalisyon hükümetinin kurulması için öne sürdüğü çeşitli ültimatomları “Dodik’in çılgınlığı” olarak nitelendiren Konakoviç, Dodik’e “ayrılıkçılığın araçlarının” verilmemesi gerektiği uyarısında bulundu.
Dodik, daha önce koalisyona katılmak için bazı şartlar öne sürmüştü. Bunlar arasında, Bosna Hersek Parlamentosu tarafından onaylanmayan Yüksek Temsilci kararlarının iptal edilmesi ve Anayasa Mahkemesinin etnik kotalar ile karar alma mekanizmasında değişiklikler yapılarak yeniden yapılandırılması bulunuyor.
“Dışişleri Bakanlığı kesinlikle Dodik’e bırakılmamalı”
Konakoviç, HDZ BiH’nin Dışişleri Bakanlığını üstlenmeye ilgi göstermesini olumlu bir gelişme olarak değerlendirdi.
Bakanlığın Dodik’in kontrolüne bırakılmaması gerektiğini vurgulayan Konakoviç, “Dışişleri Bakanlığı hiçbir koşulda Dodik’e teslim edilmemeli.” dedi.
Konakoviç ayrıca, muhalefete geçecek siyasi partilerin Bosna Hersek’in Avrupa Birliği (AB) sürecini hızlandıracak reformlara destek vermeye hazır olduğunu belirtti.
Bu kapsamda, mahkemelere ilişkin yasanın ve Yüksek Yargı ve Savcılık Konseyine (VSTV) ilişkin yasanın parlamentoda mümkün olan en kısa sürede kabul edilmesine katkı sağlayabileceklerini ifade etti.
Ayrıca Bosna Hersek’in AB ile üyelik müzakerelerini yürütecek başmüzakerecinin atanmasına da destek vereceklerini söyledi.
Bosna Hersek’in AB üyelik sürecinde reformlar durdu
Avrupa Komisyonu, iki yılı aşkın süre önce Bosna Hersek ile katılım müzakerelerinin başlatılabilmesi için üç temel koşul belirlemişti.
Bunlar, mahkemelere ilişkin yasanın kabul edilmesi, Yüksek Yargı ve Savcılık Konseyine ilişkin düzenlemenin hayata geçirilmesi ve AB ile müzakereleri yönetecek başmüzakerecinin atanmasını kapsıyor.
Ancak ülkedeki siyasi anlaşmazlıklar ve kurumsal engellemeler nedeniyle söz konusu koşullar bugüne kadar yerine getirilemedi.
Avrupa Komisyonunun aday ülkelerin ilerlemesine ilişkin son raporunda Bosna Hersek, şimdiye kadarki en olumsuz değerlendirmelerinden birini aldı.
Raporda, ülkedeki tüm reform süreçlerinin durma noktasına geldiği sonucuna varıldı./BALKAN POSTASI