Kuzey Makedonya Cumhurbaşkanı Gordana Siljanovska-Davkova, ülkesinin Avrupa Birliği’ne (AB) üyelik umutlarının, Bulgar azınlığın anayasada tanınması için değişiklik yapılmasını talep eden Bulgaristan tarafından engellendiğini söyledi.
Siljanovska-Davkova, salı günü Euronews Genişleme Zirvesi kapsamında yaptığı açıklamada, “Biz anayasa değiştirme konusunda şampiyonuz. Anayasayı 26 kez değiştirdik ve değişikliklerin çoğu bize dayatıldı.” dedi.
Siljanovska-Davkova, kamuoyunun desteği olmadan ülkesinden daha fazla taviz vermesinin beklenemeyeceğini belirtti.
“Benim meşruiyetim vatandaşlardan geliyor ve onlara aittir. O halde size Anayasa’yı değiştireceğimize dair nasıl söz verebilirim?” ifadelerini kullandı.
Kuzey Makedonya’dan, Bulgarları ülkede resmen tanınan topluluklar arasına açık şekilde dahil etmek için anayasasını değiştirmesi isteniyor. Söz konusu değişiklik, ülkenin AB’ye katılım sürecindeki engellerin kaldırılması amacıyla varılan uzlaşmanın bir parçası olarak kabul edilmişti ancak Üsküp’te ciddi dirençle karşılaştı.
AB, 2022 yılında Fransa’nın arabuluculuğunda hazırlanan uzlaşmayı kabul etmişti. Kuzey Makedonya, Bulgarların azınlık topluluğu olarak açıkça tanınması amacıyla anayasasını değiştirmeyi kabul etmişti. Ancak anayasa değişikliklerinin parlamentoda üçte iki çoğunlukla kabul edilmesi gerekiyor ve hükümet şimdiye kadar gerekli çoğunluğu sağlayamadı.
Siljanovska-Davkova, vatandaşların yüzde 80’inin anayasa değişikliklerine karşı olduğunu, önerilen değişikliklerin parlamentonun anayasa komisyonundaki ilk aşamayı dahi geçemediğini söyledi.
Cumhurbaşkanı, ülkesinin Avrupa entegrasyonunun önündeki temel engelin reform eksikliği veya AB kriterlerinin yerine getirilmemesi olmadığını, komşu ülkelerdeki siyasi irade eksikliği olduğunu savundu.
Yaklaşık 1,8 milyon nüfusa sahip Kuzey Makedonya, 2024 yılının ortalarından bu yana güçlü bir parlamento çoğunluğuna sahip muhafazakârların öncülüğündeki koalisyon tarafından yönetiliyor. Ancak ülkenin AB üyelik süreci, komşusu Bulgaristan ile uzun süredir devam eden anlaşmazlık nedeniyle tıkanmış durumda.
Kuzey Makedonya, AB üyeliği için ilk kez 2004 yılında başvuruda bulundu ve 2005’te resmen aday ülke statüsü kazandı. Ancak üyelik yolundaki ilerlemesi siyasi anlaşmazlıklar nedeniyle birçok kez sekteye uğradı.
Siljanovska-Davkova, AB üyelik sürecindeki mevcut anlaşmazlığın, Kuzey Makedonya’nın üyelik hedefi doğrultusunda geçmişte verdiği tavizlerin devamı niteliğinde olduğunu söyledi.
Cumhurbaşkanı bu kapsamda, Yunanistan ile 2018 yılında imzalanan anlaşmayı hatırlattı. Bu anlaşmayla ülkenin adı “Makedonya Cumhuriyeti”nden “Kuzey Makedonya”ya değiştirilmiş ve ülkenin NATO ile AB hedeflerini yıllarca engelleyen isim anlaşmazlığı sona erdirilmişti.
Siljanovska-Davkova, son anayasa değişikliği talebinin, bir aday ülkenin AB’ye katılmadan önce ikili anlaşmazlıkları çözmek amacıyla ne kadar ileri gitmesinin beklenebileceği sorusunu gündeme getirdiğini belirtti.
Kuzey Makedonya Cumhurbaşkanı, komşu ülkelerle yaşanan siyasi anlaşmazlıkların çözülmesini umduğunu ve çözüm arayışını diyalog yoluyla sürdürmeye devam edeceğini söyledi./BALKAN POSTASI