Analiz

Bayram POMAK 16 Nisan 2024 Kosova için tarihi günlerden biriydi. Genç ve devletleşme sürecini tamamlama yolunda olan ülke, büyük bir uluslararası kurum olan Avrupa Konseyi’ne üye olma yolunda önemli bir dönemeci geçti. Avrupa Konseyi Parlamenterler Meclisi 16 Nisan tarihinde Kosova’nın Avrupa Konseyi üyesi olması için 131 leyhe, 29 aleyhe ve 11 çekimser oyla destek verdi. Üyelik için şimdi sadece Mayıs ayında yapılacak olan üye devletler Dış işleri bakanlarının onayı kaldı. Ancak ilk önce Kosova’nın üyeliğinin bu toplantının gündemine girmesi kaldı. Avrupa Konseyi üyeliği süreci aslında 2014 yılında Kosova’nın bir AK danışma organı olan Venedik Komisyonuna üye olmasıyla başlamış oldu. 2014’teki şartlara baktığımızda, ülke daha bağımsızlığının 6. Yılını doldurmuşken buraya üye olması bir başarıydı. Ancak, Rusya Ukrayna savaşının başlaması ile birlikte […]

Bayram POMAK Kosova, 1999 yılında Birleşmiş Milletler Kosova Misyonu (UNMİK) idaresine girdikten sonra alınan bir kararla para birimi olarak Alman Markını kullanmaya başladı. Daha sonra EURO para birimi yürürlüğe girdikten sonra Mark yürürlükten kaldırıldı ve EURO kullanılmaya başlandı. Ancak, Kosova’nın içerisindeki Sırp belediyeleri Sırbistan dinarını kullanmaya devam etti. Kosova kurumlarına paralel olarak Sırbistan, kendi para birimi Dinarla Sırbistan sistemine göre idari kurumlarda çalışanlara maaş vermeye devam etti. Maaşların yanında aynı şekilde emekli maaşları, sosyal ödemeler vs. dinarla yapılmaya devam etti. Sırbistan Ulusal Bankası bu ödemeleri Leposaviç belediyesindeki bir kasaya göndererek, ödemeleri Kosova’daki tüm Sırp belediyelerine yapıyordu. Kosova kurumlarının bu ödeme döngüsünde hiçbir dahli ve kontrolü yoktu. Kosova Başbakanı Albin Kurti, göreve geldiğinden beri en fazla uğraştığı konunun Kosova’nın kuzeyi ve […]

Bayram POMAK Başbakan Albin Kurti, 22 Mart 2021 tarihinde Kosova Meclisi’nden aldığı 67 oyla görevine başladı. Albin Kurti daha önce seçimleri kazanmış ancak pandemi döneminde muhalefet tarafından devrilmek suretiyle iktidarı kaybetmişti. İktidarı kaybetmesinin ardındaki en önemli mesele, Washington’da Kosova ile Sırbistan arasındaki anlaşma konusuydu. Trump, ABD seçimlerine gitmeden önce Balkanlar’da bir anlaşma yapmak ve bunu bir zafer olarak ilan etmek istiyordu. Ancak Albin Kurti, bu anlaşmaya yanaşmamıştı. Sonuç olarak, ABD baskısı ve muhalefetin çabalarıyla Kurti iktidardan alındı. Yerine gelen Abdullah Hoti hükümeti, söz konusu anlaşmayı imzaladı. Ancak anlaşmanın imzalanmasının hemen ardından yeni hükümet kısa bir süre içinde düştü. Yapılan yeni seçimlerde Albin Kurti, %50.2 oy oranıyla Kosova’da ilk defa tek başına bir parti olarak iktidara geldi. Bu, 20 yıldır iktidarda […]

Bayram POMAK 24 Eylül sabahı, Kosova halkı kötü bir haberle uyandı. Gece saat 02.30 sularında Sırp teröristler tarafından Kosova polisine saldırı gerçekleşti ve bir polis memuru şehit edildi. Gün boyunca çatışmalar devam etti. Bu olay, Sırpların yoğun olarak yaşadığı Kosova’nın kuzeyindeki Zveçan şehrinin Banjska köyünde meydana geldi. Son iki yıldır Kosova’nın kuzeyi sık sık gerilimlerle gündeme geliyordu, ancak bu sefer durum farklıydı çünkü kan döküldü ve silahlar konuştu. Peki tam olarak neler oldu? Banjska köyünde, tabelasız iki kamyon tarafından kapatılan küçük bir köprünün ardından polise bir ihbar yapıldı. Polis olay yerine gittiğinde, orada pusuda bekleyen bir grup terörist tarafından saldırıya uğradı ve olay yerinde bir polis şehit oldu, bir diğeri yaralandı. Bunun üzerine Kosova polisi, teröristlerin üs olarak kullandıkları Banjska […]

Bayram POMAK Özel mahkeme süreci 2011 yılında İsviçreli Senatör Dick Marty’nin ortaya attığı bir raporla ortaya çıkmıştı. Raporda yer alan bilgilere göre savaş esnasında Kosova Kurtuluş Ordusunun(UÇK)komutanları, savaş suçu ve insanlığa karşı suç işlemekle itham ediliyordu. Bunun üzerine dönemin Kosova hükümetine ABD ve AB tarafından bu iddiaları araştırması için özel bir mahkemenin kurulması yönünde baskılar yapılmaya başlandı. Bu baskılar üzerine Kosova hükümeti Özel Mahkemenin kurulması yasasını meclisten geçirerek mahkemenin kurulmasının önünü açtı. Mahkeme, Kosova’da adil yargılama yapılamayacağı gerekçesiyle Hollanda’nın, Lahey şehrinde kuruldu. Mahkeme’yi uluslararası hâkim ve savcılar yönetmeye başladı. İroni şu ki, şu an mahkemede yargılananlar bu mahkemenin kurulması için en fazla çaba harcayanlar;dönemin başbakanı Hashim Thaçi, Kadri Veseli vs. oldu. Çünkü baskı en fazla bu kişilerin üzerindeydi. Mahkeme çalışmalarına […]

Bayram POMAK Kosova Bilimler Akademisi başkanı Mehmet Kraja, bu yılın başında 24 Ocak’ta yayımladığı bir raporda Türkiye hakkında skandal ifadeler kullandı. Her ne kadar bu rapor yılın başında yayımlamış olsa da Kosova kamuoyunda şimdi tartışılmaya başlandı. Raporun amacı ‘‘Sırbistan’ın Kosova ve Batı Balkanları İstikrasıszlaştırma Hedefi’’ hakkında Batı kamuoyunu uyarmak olsa da raporda Türkiye hakkında da skandal ifadeler yer aldı. Kraja’nın raporunun merkezinde Sırbistan ve Batı Balkanlardaki hedefleri olsa da bölgede var olan gelişmeler hakkında da raporda bilgiler yer alıyor. Ancak skandal raporun yazı ve uslübü raporun skandalının üzerine bir skandal daha ekliyor. Raporun içeriğinde Arnavut Sırp ilişkileri, Sırp Ortodoks Kilisesi hegemonyası, Açık Balkan projesi vs hakkında yorumlar yer almış. Eski Yugoslavya’nın enkazında kalmış olan Kraja, bu raporu ile aslında 1985’te […]

Bayram POMAK Son bir buçuk yıldır Kosova’nın kuzeyi sürekli krizlerle anılmaya başladı.  Kosova Sırbistan diyalog sürecinde en çetrefilli konu olan Sırp Belediyeler Birliği’nin kurulması ile bu krizler arasında sıkı bir bağ mevcut. Kuzey’deki mesele Sırp Belediyeler Birliği ile alakalı iken, Rusya’nın Ukrayna’ya saldırması ile farklı bir yön alarak başka bir anlam kazanmaya başladı. Burada yaşanan krizler daha önce Balkanları ilgilendirirken Ukrayna savaşı ile birlikte bu bir Avrupa krizine doğru evrildiğinden yaşanan gerginlikler karşısında AB farklı bir tutum sergilemekte.Nitekim 31 Temmuz’da kuzeyde yaşanan gerginlik nedeniyle AB üst düzey alarma geçti ve acil bir şekilde tarafları Brüksel’e çağırdı.18 Ağustos’ta Brüksel’de bir araya gelen taraflar herhangi bir uzlaşıya varamadı ancak bu toplantıdan sonra ortaya çıkan gelişmeler yeni bir anlaşma için somut öneriler ortaya […]

Bayram POMAK Kosova ve Sırbistan arasında henüz sonuçlanmamış olup halen devam etmekte olan müzakereler son dönemde hareketlenmeye başladı. 2011 yılından itibaren AB’nin kolaylaştırıcılığında devam eden müzakerelerde birçok anlaşma yapıldı. Ancak anlaşmaların birçoğu uygulamaya geçemedi. Bu yıl başlayan Rusya-Ukrayna savaşı Avrupa’da yeni bir tedirginliğin doğmasına neden oldu. Özellikle 31 Temmuz akşamı Kosova’nın kuzeyinde yaşanan gerginlik herkesin tedirginliğini bir kat daha artırdı. Araya AB ve ABD diplomatları girerek, Kosova Hükümetinin araç plakalarına ilişkin kararını ertelettiler. Bunun üzerine Kosova Hükümeti, Kosova’da yaşayan Sırplara Sırbistan İçişleri Bakanlığının verdiği yasadışı araç plakalarının Kosova plakalarıyla değiştirmeleri için yeni bir süre verdi. Bu süre 31 Ekim’de doldu. Buna rağmen Kosovalı Sırpların büyük çoğunluğu Kosova’da geçersiz ve yasadışı sayılan Sırp plakalarını Kosova plakalarıyla değiştirmedi. 31 Ekim’de yeni bir […]