İsviçre merkezli ve dünya genelinde hava kalitesini izleyen IQAir şirketinin gerçek zamanlı verilerine göre, Üsküp ve Saraybosna, küresel ölçekte havanın en kirli olduğu büyük şehirler arasında yer aldı. Her iki şehirdeki hava kirliliği seviyeleri, özellikle ince partikül maddeler (PM2.5) açısından Dünya Sağlık Örgütü’nün (DSÖ) önerdiği sınırların ciddi şekilde üzerine çıkmış durumda.
Hava kirliliği endeksi (AQI) en yüksek olan büyük şehirler listesinde Saraybosna, sağlık açısından tehlikeli kabul edilen PM2.5 seviyeleriyle dünya genelinde ikinci sırada yer aldı. Bosna-Hersek’in başkenti, bu listede yalnızca Pakistan’ın Lahor kentinin gerisinde kaldı.
Kuzey Makedonya’nın başkenti Üsküp ise hava kirliliği açısından dünyada beşinci sıraya yerleşti. Üsküp’ün önünde, üçüncü ve dördüncü sıralarda Hindistan’ın Kalküta ve Delhi şehirleri bulunuyor.
Söz konusu veriler, özellikle solunum ve kalp-damar hastalıklarıyla doğrudan bağlantılı olan PM2.5 ince partikülleri bakımından, bu iki şehirdeki hava kalitesinin DSÖ’nün tavsiye ettiği değerleri önemli ölçüde aştığını ortaya koyuyor.
Uzmanlara göre bölgede hava kirliliğinin başlıca nedenleri arasında; kömür ve düşük kaliteli yakıtların yaygın kullanımı, filtreleme sistemleri yetersiz eski araçların fazlalığı, sanayi bölgelerinde denetimlerin yeterince etkili olmaması ve hava sirkülasyonunu sınırlayan coğrafi koşullar yer alıyor. Bu faktörler, kirli havanın kent merkezlerinde birikmesine yol açıyor./BALKAN POSTASI