Kuzey Makedonya’da yaklaşık 200 hasta organ nakli bekliyor. Bekleme listesindeki hastaların 165’i böbrek, yaklaşık 30’u kalp, diğerleri ise karaciğer veya kemik nakli için sırada. Ülkede yaklaşık 1.600 diyaliz hastası bulunuyor ve büyük çoğunluğu, yaşamını yitirmiş donörlerden yapılacak nakli yıllardır bekliyor.
2025 yılında yalnızca üç donör ailesi organ bağışına onay verdi. Bu bağışlarla 2 karaciğer, 6 böbrek, 10 kemik ve 3 kas-iskelet dokusu nakli gerçekleştirildi. Aynı yıl 5 canlı donörden böbrek nakli yapıldı ve ilk kez kornea nakli programı başlatıldı.
Uzmanlar, ülkede “varsayılan rıza” sistemi bulunmasına rağmen, beyin ölümü sonrası son kararın ailelere ait olması nedeniyle çok sayıda bağışın gerçekleşmediğine dikkat çekiyor. Bu durumun hem hastaları hem de sağlık çalışanlarını zorladığı belirtiliyor.
Nakil bekleyen hastalar, diyalizin fiziksel ve psikolojik olarak yıpratıcı olduğunu vurgularken, nakil olanlar ise hayatlarının normale döndüğünü söylüyor. Yetkililer, organ bağışı bilincinin artırılması, nakil merkezlerinin güçlendirilmesi ve 2026’da canlı donörden karaciğer naklinin başlatılması için hazırlıkların sürdüğünü açıkladı.
Sağlık uzmanlarına göre, organ bağışı hayat kurtarıyor ve bekleme listelerinin kısalması için toplum genelinde sürekli farkındalık kampanyalarına ihtiyaç var./BALKAN POSTASI