Avrupa Parlamentosu: Sırbistan AB yolunda fiilen geriliyor, bu dokuz ülke “kapıyı kapattı”
Avrupa Parlamentosu, Sırbistan’ın Avrupa Birliği’ne katılım sürecinin demokrasi, hukukun üstünlüğü ve AB dış politikasıyla uyum konularındaki gerileme nedeniyle fiilen durma noktasına geldiğini belirten raporu kabul etti.
Hırvat Avrupa Parlamentosu üyesi Tonino Picula tarafından hazırlanan rapor, Sırbistan’ın katılım müzakerelerinde 3. Küme’nin açılması için AB üyesi ülkelerden onay alamadığı bir dönemde kabul edildi. Birçok AB ülkesi, Sırbistan’ın temel reformlarda yeterli ilerleme sağlamadığı görüşünde.
Picula, Sırbistan’ın AB üyeliği yolunun demokrasi alanındaki gerileme, hukukun üstünlüğünün zayıflaması, temel reformların uygulanmaması ve AB dış politikasıyla uyumsuzluk nedeniyle fiilen durduğunu belirtti.
Picula, “Sırbistan, AB üyeliğine stratejik bağlılığını sürekli teyit etmesine rağmen, siyasi yönetim şimdiye kadar AB’ye katılım için gerekli reformları uygulama ve AB değerleri ile politikalarına uyum sağlama konusunda sınırlı siyasi irade göstermiştir” dedi.
Avrupa Parlamentosu açıklamasında, Sırbistan hükümetinin AB üyeliğini stratejik hedef olarak göstermeye devam ettiği, ancak Avrupa Parlamentosu milletvekillerinin bunun çoğu zaman eylemlere yansımadığı uyarısında bulunduğu belirtildi.
Milletvekilleri, Sırbistan raporunda “AB üyeliğine ilerleme yalnızca reformların kabul edilmesini değil, aynı zamanda bu reformların kapsamlı ve eksiksiz şekilde uygulanmasını da gerektirir” ifadelerine yer verdi. Rapor, 468 evet, 116 hayır ve 79 çekimser oyla kabul edildi.
Raporda, Sırbistan mevzuatının AB kurallarıyla uyumu ile reformların gerçek uygulanması arasında hâlâ kalıcı bir boşluk bulunduğu ve bunun ülkenin üyelik yolundaki ilerlemesini yavaşlatmaya devam ettiği ifade edildi.
Milletvekilleri ayrıca, her ülkenin Avrupa entegrasyonu yolunun yalnızca kendi başarılarına göre değerlendirilmesi gerektiğini vurguladı. Hiçbir ülkenin başka bir ülkeye bağlanmaması veya paket halinde ele alınmaması gerektiği belirtildi.
Raporda, Sırbistan’ın Rusya ile yakın ilişkilerinden ve Çin ile güvenlik ve savunma iş birliğini derinleştirmesinden duyulan üzüntü dile getirildi. Bu durumun, ülkenin stratejik yönelimi konusunda endişe yarattığı kaydedildi.
Milletvekilleri ayrıca, Sırbistan’da AB üyeliğine kamu desteğinin düşük olmasına dikkat çekti. Bunun nedenleri arasında, iktidarın kontrolündeki medya tarafından yıllardır yayılan manipülatif ve AB karşıtı söylemler ile bazı üst düzey Sırp yetkililer ve iktidar partisi üyelerinin açıklamaları gösterildi.
3. Küme’nin açılmasına kimler karşı çıktı?
Jutarnji list’in haberine göre, en az dokuz AB üyesi ülke, Sırbistan ile 3. Küme’nin açılmasına kesin olarak karşı çıktı. Belgrad, bu kümenin açılmasını yaklaşık beş yıldır bekliyor.
Sırbistan dört buçuk yıldan uzun süredir hiçbir yeni müzakere faslı açamadı. Bu süreçte, AB yolunda yalnızca Karadağ değil, tüm müzakere fasıllarını açan Arnavutluk da Sırbistan’ın önüne geçti.
Jutarnji list’in diplomatik kaynaklardan edindiği bilgiye göre, 3. Küme’nin açılmasına karşı çıkan ülkeler şunlar oldu:
Hollanda, Belçika, Finlandiya, İsveç, Bulgaristan, Hırvatistan, Estonya, Litvanya ve Lüksemburg.
Danimarka ve Letonya’nın da “ilkesel olarak” karşı olduğu belirtildi.
Görüşmelerin ardından üye ülkeler arasında uzlaşı olmadığı sonucuna varıldı ve Sırbistan ile 3. Küme’nin şimdilik açılmamasına karar verildi. Genişleme sürecindeki kararlar için tüm AB üyesi ülkelerin onayı gerekiyor. Kümenin açılmasına karşı çıkan ülke sayısının fazla olması nedeniyle, bu konunun yakın zamanda yeniden gündeme gelmesi zor görünüyor.